الشيخ محمد علي الگرامي القمي
341
رساله توضيح المسائل (1390ش) (فارسى)
آن را نداده ، چنانچه حاكم شرع معامله مقدارى را كه بايد از بابت زكات داده شود اجازه ندهد ، معاملهء آن مقدار باطل است و حاكم شرع مىتواند مقدار زكات را از خريدار بگيرد . و اگر معامله مقدار زكات را اجازه دهد ، معامله صحيح است و خريدار بايد قيمت آن مقدار را به حاكم شرع بدهد . و در صورتى كه قيمت آن مقدار را به فروشنده داده باشد مىتواند از او پس بگيرد . و اگر خود فروشنده پس از فروش ، زكات را بدهد معامله صحيح مىشود . هر چند احوط آن است از ناحيه حاكم شرع امضاء شود . مسئله 2006 - اگر وزن گندم و جو و خرما و كشمش موقعى كه تر است به 288 من 45 مثقال كم برسد و بعد از خشك شدن كمتر از اين مقدار شود زكات آن واجب نيست . مسئله 2007 - اگر گندم و جو و غوره و خرما را پيش از وقت تعلّق زكات مصرف كند اگر چه خشك آنها به اندازهء نصاب باشد ، زكات آنها واجب نيست . مسئله 2008 - خرمايى كه عادتاً تازهء آن را مىخورند و اگر بماند خيلى كم مىشود و يا اصلًا ديگر خرما حساب نمىشود چنانچه مقدارى باشد كه خشك آن به 288 من 45 مثقال كم برسد زكات آن واجب است . مسئله 2009 - گندم و جو و خرما و كشمشى كه زكات آنها را داده شده ، اگر چند سال هم نزد شخص بماند زكات ندارد . مسئله 2010 - اگر گندم و جو و خرما و انگور از آب باران يا نهر مشروب شود ، يا مثل زراعتهاى اطراف رودهاى بزرگ ، از رطوبت زمين استفاده كند زكات آن ، ده يك است . و اگر با دلو و موتور و پمپ و مانند آنها آبيارى شود زكات آن بيست يك است . و اگر مقدارى از باران يا نهر يا رطوبت زمين استفاده كند ، و به همان مقدار از آبيارى با دلو و مانند آن استفاده نمايد ، زكات نصف آن ، ده يك و زكات نصف ديگر آن ، بيست يك مىباشد ، يعنى از چهل قسمت ، سه قسمت آن را بابت زكات بدهند . مسئله 2011 - اگر گندم و جو و خرما و انگور ، هم از آب باران يا مانند آن مشروب شود ، و هم از آب دلو يا مانند آن استفاده كند ، چنانچه بارانش بهقدرى كم باشد كه عرفاً بگويند با دلو مثلًا آبيارى شده نه باران ، زكات آن بيست يك است ، و اگر برعكس باشد كه بگويند با آب باران آبيارى شده نه دلو مثلًا ، زكات آن ده يك است .